Cần tháo gỡ nhanh những nút thắt để khơi thông thị trường liên ngân hàng.
Con số nợ xấu trên thị trường liên ngân hàng chiếm tỷ lệ không nhỏ và tác động trực tiếp đến thị trường huy động và cho vay.
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa yêu cầu các tổ chức tín dụng (TCTD) báo cáo một số thông tin về quan hệ cho vay, gửi tiền, đi vay, nhận tiền gửi và đầu tư trái phiếu của các TCTD.
Theo đó yêu cầu các TCTD minh bạch mọi tài khoản tiền gửi giữa các TCTD, quan hệ tín dụng liên ngân hàng (thị trường 2) sẽ được hạch toán chính xác hơn. Liệu đây có là cơ sở để thị trường liên ngân hàng sớm khơi thông, sôi động trở lại sau một thời gian trầm lắng?
Nợ xấu chưa giải quyết
Trước tết việc đòi nợ trên liên ngân hàng gần như “bế tắc” vì các NHTM nhỏ đều ở tình trạng thanh khoản rất căng thẳng, ngay thời điểm đó những NHTM nhỏ yếu thanh khoản được NHNN tái cấp vốn cũng chỉ giải quyết chi trả cho người dân chứ không cho trả nợ ngân hàng vay mượn lẫn nhau.
Sau tết dòng tiền nhàn rỗi trở lại NHTM nên đây là thời điểm để nhiều ngân hàng đặt nhiệm vụ hàng đầu là đi đòi nợ cho dù đầu năm các NHTM bạn kiêng cử chuyện đòi nợ.
Theo Tiến Sĩ Lê Xuân Nghĩa, Phó Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia, hiện tại mới chỉ thống kê tài khoản cho vay, trong khi số dư trên tài khoản tiền gửi giữa các TCTD là con số lớn hơn rất nhiều. Trong đó, cho vay liên ngân hàng hiện lên tới khoảng 500.000 tỷ đồng.
Con số nợ xấu trên thị trường liên ngân hàng chiếm tỷ lệ không nhỏ và “sức khỏe” của thị trường này tất yếu tác động trực tiếp đến thị trường huy động và cho vay của dân cư và tổ chức kinh tế (thị trường 1).
Các NHTM lớn còn những khoản nợ khó đòi trên thị trường 2 buộc phải ngồi chờ đợi NHTM trả, còn việc các NHTM hiện nay đang sử dụng vốn tái cấp vốn của NHNN thì không thể sử dụng vốn đó để trả cho NHTM khác được.
Trông chờ NHNN
Việc NHNN yêu cầu tình hình cho vay trên thị trường liên ngân hàng có thể là 1 hoạt động báo cáo mang tính định kỳ. Nhưng đây cũng là yêu cầu đáng chú ý khi thời gian qua thị trường liên ngân hàng có nhiều xáo trộn, hạn chế chức năng của thị trường liên ngân hàng trong vai trò điều hòa vốn cho hệ thống NHTM.
Không loại trừ có thể sau khi tập hợp dữ liệu qua yêu cầu trên, NHNN sẽ đánh giá và có những biện pháp xử lý để thị trường liên ngân hàng hoạt động tốt hơn.
Tuy nhiên, theo một chuyên gia ngân hàng, về dài hạn có thể NHNN sẽ có giải pháp mới để quản lý điều tiết thị trường 2, nhưng NHNN khó có thể bảo đảm các khoản vay mà NHTM đã vay trên thị trường liên ngân hàng. Bởi hiện tại việc NHNN tập trung xử lý tái cơ cấu khoảng 10% NHTM yếu kém cũng đã quá nhiều việc phải làm.
Vì vậy, năm 2012 thị trường 2 không còn là thị trường dễ kiếm lợi nhuận lớn theo kiểu cho vay “cắt cổ” của các NHTM lớn như những năm trước đây.
Hôm qua ( ngày 8/2), lãi suất cho vay kỳ hạn 3 tháng trên thị trường 2 phổ biến ở mức 18,5-19%/năm, kỳ hạn 2 tháng 16,5%/năm… nhưng nhiều NHTM lớn cho biết với mức lãi suất này các NHTM nhỏ muốn vay phải thế chấp vàng hoặc ngoại tệ, giấy tờ có giá…Trong khi đó, với các NHTM lớn được mời lãi suất vay chỉ 12-13%/năm nhưng giao dịch không sôi động.
Nếu NHNN vẫn đứng ngoài cuộc thị trường này thì khó có thể gián tiếp kéo giảm lãi suất thị trường 1 xuống từ nay đến cuối năm.
|
Năm 2011 cho vay trên thị trường 2 bị NHTM bạn khất nợ đã trở thành bài học “xương máu” cho nhiều NHTM. Thị trường này không còn được gầy dựng trên niềm tin và sự bảo đảm từ NHNN, do đó yêu cầu đặt ra khi cho vay trên thị trường 2 không chỉ có tài sản thế chấp mà các NHTM còn phân loại hạn mức cho vay trên tài sản thế chấp cũng như lãi suất cho vay trên cơ sở xếp loại uy tín và sức khỏe của các NHTM. |